Kwaliteitsstandaard voor zorg bij ADL

Kwaliteitsstandaard voor zorg bij ADL

Een kwaliteitsstandaard voor verzorgenden en verpleegkundigen gericht op de ondersteuning van zorgvragers bij algemene dagelijkse levensverrichtingen (ADL). Dat is de inzet van een landelijk project waarin de AWO-L die kwaliteitsstandaard samen met betrokken beroepsgroepen en cliënten(vertegenwoordigers) ontwikkelt. Met als doel het behouden en verbeteren van de zelfredzaamheid van zorgvragers door het aanleveren van handvatten en adviezen over ADL ondersteuning.

Cruciale rol

Verpleegkundigen en verzorgenden spelen een cruciale rol in de zorg bij algemene dagelijkse levensverrichtingen (ADL). Het gaat dan om wassen, aan- en uitkleden, de toiletgang, mobiliteit (je kunnen verplaatsen), eten en drinken en persoonlijke hygiëne. De zorg bij ADL behoort tot de kern van het werk, maar wetenschappelijk gezien is deze zorg nauwelijks onderbouwd. ZonMw en de beroepsvereniging Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland (V&VN) hebben de AWO-L de opdracht gegeven om een kwaliteitsstandaard voor zorg bij ADL te ontwikkelen. ADL-zorg is niet gebonden aan specifieke aandoeningen of zorgsettingen. ADL-zorg wordt geleverd in verschillende zorgsettingen, waaronder de thuiszorg, het ziekenhuis, het verpleeghuis en de verstandelijk gehandicaptenzorg. Deze standaard is bedoeld voor verzorgenden en verpleegkundigen. Als uitgangspunt geldt dat mensen hun zelfredzaamheid in ADL zo veel mogelijk behouden; dat is ook wat mensen zelf graag willen.

Literatuurstudie en knelpuntenanalyse

Om tot een goede kwaliteitsstandaard te komen, werd eerst de beschikbare kennis rondom ADL in een literatuurstudie geïnventariseerd. Daarnaast werden in de praktijk de knelpunten geanalyseerd die cliënten belemmeren in hun zelfredzaamheid als het om ADL gaat. Dit gebeurde met hulp van een knelpuntenanalyse waarin onder andere verpleegkundigen, verzorgenden, ergotherapeuten en fysiotherapeuten vertegenwoordigd waren, evenals (het perspectief van) cliënten. De analyse maakt duidelijk dat er verschillende knelpunten worden ervaren als het gaat om het bevorderen of versterken van de zelfredzaamheid in ADL:

• Er is maar een zeer beperkt aantal interventies die medewerkers kunnen inzetten om de zelfredzaamheid in ADL te stimuleren. Medewerkers weten zodoende vaak niet hoe ze dat moeten doen.
• Medewerkers kennen de zorgvraag van cliënten niet goed als het om ADL gaat en weten niet goed hoe zij hen (en de mantelzorger) hierin kunnen betrekken.
• Medewerkers kunnen niet goed vaststellen in welke mate cliënten beperkt zijn in de ADL. De mogelijkheden op dit gebied (zoals vragenlijsten) zijn niet toereikend.

Concept

Inmiddels is op basis van uitgangsvragen een concept kwaliteitsstandaard zorg bij ADL ontwikkeld. Deze wordt voorgelegd aan de vertegenwoordigende organisaties van alle betrokken beroepsgroepen en cliëntorganisaties. Op basis van hun reacties zal de kwaliteitsstandaard worden geoptimaliseerd en tot slot worden voorgelegd aan de beoordelingscommissie van de V&VN.