nieuws

Michel Bleijlevens start nieuw onderzoek naar voorkomen onvrijwillige zorg voor mensen met dementie

Samen met projectpartners van de aan de AWO-L verbonden zorginstellingen Envida, MeanderGroep & Vivantes, onderwijsinstelling VISTA college en samenwerkingspartners V&VN en IDé onderzoekt Michel Bleijlevens de komende 3 jaar hoe de PRITAH interventie gericht op het voorkomen van onvrijwillige zorg zowel in de thuiszorg als in het verpleeghuis geïmplementeerd kan worden. VISTA college is daarnaast nauw betrokken om te verkennen hoe PRITAH optimaal geïntroduceerd kan worden in het beroepsonderwijs voor verzorgenden IG en verpleegkundigen. Het projectteam onder leiding van Michel Bleijlevens ontvangt hiervoor een projectsubsidie van ZonMW, binnen het thema “leren van implementeren: Implementatie van effectieve interventies in de verpleging en verzorging”.

De zorg voor mensen met een cognitieve beperking, bijvoorbeeld in het geval van dementie, is complex en kan leiden tot lastige dilemma’s. Professionele zorgverleners en naasten (mantelzorgers) maken lastige afwegingen tussen vrijheid en veiligheid. Kan iemand nog zelfstandig met de auto boodschappen doen (vrijheid) of is het nodig om de autosleutels af te nemen (veiligheid)? Dilemma’s zoals deze kunnen leiden tot het gebruik van onvrijwillige zorg. Daarmee bedoelen we alle zorg waar iemand geen toestemming voor geeft of zich tegen verzet. Voorbeelden van onvrijwillige zorg zijn het vastbinden of opsluiten van iemand, het toedienen van kalmerende medicatie en het gedwongen douchen of het afnemen van iemands autosleutel.  Veel mensen met dementie krijgen met onvrijwillige zorg te maken.

Binnen de Academische Werkplaats Ouderenzorg Limburg (AWO-L) is de PRITAH interventie ontwikkeld en uitgetest. De PRITAH interventie helpt zorgmedewerkers om het inzetten van onvrijwillige zorg bij thuiswonende mensen met dementie te voorkomen. Binnen PRITAH ontwikkelt de zorgorganisatie een visie om geen onvrijwillige zorg toe te passen. Verpleegkundigen en verzorgenden doen kennis op over onvrijwillige zorg en worden zich beter bewust van praktijksituaties waarin onvrijwillige zorg voorkomt. Er is veel aandacht voor alternatieven voor onvrijwillige zorg en er wordt geoefend met het toepassen van het stappenplan van de Wet Zorg en Dwang. Ook op langere termijn blijft coaching en consultatie beschikbaar voor zorgverleners. Recent wetenschappelijk onderzoek laat zien dat de PRITAH interventie een positief effect heeft op de bekwaamheid en motivatie van verpleegkundigen en verzorgenden en dat PRITAH goed toepasbaar is in de praktijk.

Een aantal zorgorganisaties heeft reeds aangegeven interesse te hebben in implementatie van de PRITAH-interventie. Toch leidt dat niet automatisch tot de implementatie van PRITAH en daarmee verspreiding van kennis om onvrijwillige zorg te voorkomen. Implementatie gaat niet vanzelf. Het is belangrijk na te gaan hoe de implementatie van PRITAH en de kennis over onvrijwillige zorg versneld kan worden en op grote schaal geborgd kan worden. In het nieuwe project stellen Michel Bleijlevens en zijn team zich tot doel de PRITAH interventie verder uit te rollen in  zowel de thuiszorg als de verpleeghuiszorg en te onderzoeken hoe deze implementatie het beste tot stand komt. Daarnaast wordt ook onderzocht hoe de kennis en methodieken die voortkomen uit en gebruikt worden in de PRITAH interventie, geïntroduceerd kunnen worden in het beroepsonderwijs voor verzorgenden IG en verpleegkundigen.